Ba ngày đêm thức trắng trong phòng thí nghiệm phân tích ADN của Viện Khoa học Hình sự, chiếc máy giải trình tự gen thế hệ mới NextSeq chạy rì rầm không ngừng nghỉ.
Trên màn hình máy tính hiển thị biểu đồ so sánh chuỗi nucleotide: Mẫu ADN trích xuất từ tủy răng nạn nhân hoàn toàn trùng khớp 99,99% với mẫu niêm mạc miệng của bà Lê Thị Hảo — người mẹ già bảy mươi tuổi của nạn nhân Nguyễn Hoàng Yến.
Cầm bản kết luận giám định pháp y trên tay, bà Hảo quỳ sụp xuống sàn nhà gào khóc nức nở, ôm chặt chiếc mặt dây chuyền cỏ bốn lá vào ngực: "Con ơi. Hai mươi năm qua mẹ đi tìm con khắp chân trời góc bể. Hôm nay mẹ mới được đón con về!".
Giọt nước mắt của người mẹ già đau đớn như ngàn mũi kim châm vào trái tim của các chiến sĩ điều tra.
Mai Lan và Tuấn Kiệt lập tức lật lại toàn bộ các mối quan hệ của nạn nhân Nguyễn Hoàng Yến vào thời điểm năm 2004.
Đối tượng trọng tâm rơi vào Trần Quốc Đại — khi ấy là giám đốc một công ty xây dựng nhận thầu san lấp mặt bằng mỏ đá Sóc Sơn, và cũng chính là phụ huynh của học sinh mà Yến từng dạy kèm.
Hai mươi năm sau, Trần Quốc Đại nay đã là chủ tịch một tập đoàn bất động sản nghìn tỷ khét tiếng, có quan hệ rộng rãi và luôn xuất hiện trên truyền thông với hình ảnh một doanh nhân từ thiện mẫu mực.
Khi bị triệu tập đến phòng lấy lời khai của Cơ quan Cảnh sát Điều tra, Trần Quốc Đại bước vào với bộ vest đắt tiền, thái độ ngạo nghễ và có hai luật sư hàng đầu tháp tùng.
"Các đồng chí công an có nhầm lẫn gì không? Tôi là một doanh nhân có uy tín, làm sao có thể liên quan đến một bộ hài cốt vô danh từ hai mươi năm trước cơ chứ hả?" Đại cười khẩy, vắt chân chữ ngũ đầy thách thức.
Tuấn Kiệt bước vào phòng, đặt một chiếc khay phủ vải nhung đen lên bàn thẩm vấn.
Anh từ từ mở chiếc khay ra: Bên trong là chiếc đồng hồ đeo tay cổ hiệu Poljot bị móp méo tìm thấy dưới lớp vôi bột, cùng bản kết quả giám định vết nứt xương sọ 3D.
Tuấn Kiệt nhìn thẳng vào mắt Trần Quốc Đại, giọng nói đanh thép vang lên từng tiếng rõ mồn một: "Ông Đại, chiếc đồng hồ Poljot này có số xê-ri khắc tên thân phụ của ông, từng được ông báo mất trộm vào ngày 12 tháng 10 năm 2004 tại công an phường Giảng Võ!".
"Đặc biệt, công nghệ quét quang học micro-CT đã phát hiện ra các hạt vi kim loại từ chiếc xà beng xây dựng chuyên dụng găm sâu vào vết nứt xương thái dương nạn nhân. Thành phần hợp kim thép ấy hoàn toàn trùng khớp với lô vật tư do chính công ty ông nhập khẩu năm đó!".
Nụ cười đắc ý trên mặt Trần Quốc Đại bỗng chốc đông cứng lại, hai tay gã bắt đầu run rẩy giật giật.
Mai Lan tiếp tục tung đòn tâm lý quyết định: "Hai mươi năm qua, ông ăn ngon ngủ yên trên khối tài sản kếch xù, nhưng ông có từng một đêm nào thoát khỏi hình ảnh cô gái trẻ van xin ông tha mạng trong mỏ đá không?".
"Người mẹ già của Yến đã chờ đợi công lý suốt bảy ngàn ba trăm ngày đêm. Hôm nay, ADN và khoa học hình sự đã lên tiếng!".
Trần Quốc Đại thở dốc, mồ hôi lạnh vã ra như tắm ướt đẫm cổ áo sơ mi hàng hiệu. Gã gục đầu xuống bàn, hai tay ôm mặt nấc nghẹn thú nhận toàn bộ hành vi tội ác năm xưa trong cơn hoảng loạn tột cùng.
Bản án tử hình thích đáng đã được tuyên cho kẻ thủ ác sau hai thập kỷ trốn chạy pháp luật.
Chiều hôm đó, trong làn mưa xuân ấm áp, Tuấn Kiệt và Mai Lan mang theo một bó cúc trắng đến viếng mộ Nguyễn Hoàng Yến tại nghĩa trang quê nhà.
Người mẹ già mỉm cười thanh thản nắm chặt tay hai người chiến sĩ công an: "Cảm ơn các con đã trả lại danh dự và sự trong sạch cho con gái mẹ!".
Khoa học hình sự và lòng tận tụy vì nhân dân đã thắp sáng ngọn đuốc công lý, chứng minh một chân lý bất diệt: Không một tội ác nào có thể bị thời gian chôn vùi, công lý luôn luôn ngự trị dưới gầm trời này.
Căn phòng phân tích di truyền học phân tử tại Viện Khoa học Hình sự sáng đèn suốt bốn mươi tám giờ đồng hồ liên tục.
Tiếng quạt tản nhiệt của hệ thống máy giải trình tự gen thế hệ mới rù rì đều đặn, tạo nên một nhịp điệu làm việc căng thẳng và chuẩn xác đến từng giây.
Trần Minh Đức ngồi tựa lưng vào ghế làm việc, hai mắt đỏ hoe vì thiếu ngủ nhưng đôi bàn tay vẫn giữ vững sự khéo léo tuyệt đối khi thao tác với các ống nghiệm vi thể.
Cốc cà phê đen nguội ngắt để bên cạnh màn hình vi tính đã cạn đáy, bên cạnh là tập hồ sơ dày cộp ghi chép tiểu sử của mười hai nghi phạm có liên quan đến công ty tài chính Nam Thành.
Khi biểu đồ phân tích chuỗi lặp ngắn STR (Short Tandem Repeats) hiển thị đầy đủ trên màn hình độ phân giải cao, toàn bộ các chỉ số locus gen đều trùng khớp hoàn hảo với mẫu sinh học của Phó Tổng Giám đốc Trịnh Bá Cường.
Đại tá Lê Văn Toàn — Trưởng ban Chuyên án — đập mạnh tay xuống bàn, gương mặt giãn ra sau nhiều ngày đêm chịu áp lực nặng nề từ dư luận xã hội.
Cuộc đối đầu tâm lý tại phòng hỏi cung diễn ra căng thẳng đến nghẹt thở: Trịnh Bá Cường với bộ âu phục đắt tiền ban đầu vẫn giữ thái độ trịch thượng ngoan cố, viện cớ có chứng cứ ngoại phạm do thư ký làm chứng.
Thế nhưng khi Minh Đức bước vào, đặt tập kết quả xét nghiệm ADN cùng chuỗi bằng chứng vi vết sợi vải lên mặt bàn, lớp vỏ bọc bình thản của gã tài phiệt sụp đổ hoàn toàn.
Mồ hôi lạnh túa ra trên trán gã như tắm, giọng nói lắp bắp run rẩy không còn chút uy quyền nào của một kẻ quyền quý thượng lưu.
Tội ác được giấu kín dưới đáy hồ sâu hai mươi mét cuối cùng đã bị phơi bày nguyên vẹn trước ánh sáng của khoa học và sự tận tụy của những chiến sĩ công an nhân dân.
Khi chiếc còng số tám lạnh ngắt khóa chặt đôi tay tội lỗi của Cường, ngoài trời mưa phùn mùa xuân cũng bắt đầu giăng mắc trên những chồi non xanh biếc.
Minh Đức bước ra khỏi trụ sở cơ quan điều tra, hít một hơi thật sâu bầu không khí trong lành của buổi sớm mai, lòng nhẹ nhõm như vừa gột rửa sạch một góc tối của trần gian.
Tiếng gõ bàn phím máy tính trong phòng giám định pháp y vang lên dồn dập khi các thuật toán so sánh ngân hàng dữ liệu ADN quốc gia trả về kết quả cuối cùng.
Trần Minh Đức cầm trên tay bản đồ phân tích điện di mao quản với những đỉnh sóng sắc nét và chuẩn xác tuyệt đối.
Tỷ lệ trùng khớp giữa mẫu ADN dưới móng tay nạn nhân và mẫu máu của Trịnh Bá Cường lên tới 99,999999%, loại trừ hoàn toàn mọi sai số ngẫu nhiên.
Anh bước vào phòng hội chẩn liên ngành, nơi các điều tra viên cao cấp và kiểm sát viên đang chờ đợi kết luận pháp lý then chốt.
Minh Đức cất giọng dõng dạc trình bày từng luận cứ khoa học: từ cơ chế hình thành vết thắt ở cổ, thời gian tử vong sinh học cho đến nguồn gốc của các sợi vải cao cấp dính trên tay áo nghi phạm.
Mọi lập luận đều được đan kết chặt chẽ như một tấm lưới thép không một kẽ hở, đập tan mọi mưu toan ngụy tạo chứng cứ ngoại phạm của giới luật sư bào chữa.
Đại tá Toàn bắt chặt tay Minh Đức, ánh mắt rạng ngời sự cảm kích: "Cảm ơn đồng chí! Nhờ sự tỉ mỉ và khoa học của pháp y, chúng ta đã trả lại danh dự và công lý cho người đã khuất".